Lạm phát lõi Nhật Bản xuống thấp nhất 4 năm giữa cú sốc năng lượng

Lạm phát lõi của Nhật Bản tiếp tục hạ nhiệt trong tháng 4/2026, xuống mức thấp nhất trong vòng 4 năm. Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng Bank of Japan (BOJ) nhiều khả năng vẫn sẽ nâng lãi suất trong cuộc họp tháng 6 nhằm đối phó nguy cơ lạm phát tăng trở lại do giá năng lượng leo thang.

Lạm phát lõi Nhật Bản giảm mạnh hơn dự báo

Theo dữ liệu công bố ngày 22/5 từ Văn phòng Nội các Nhật Bản, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) lõi – không bao gồm thực phẩm tươi sống – tăng 1,4% trong tháng 4 so với cùng kỳ năm trước.

Mức tăng này thấp hơn đáng kể so với mức 1,8% của tháng 3 và cũng thấp hơn dự báo 1,7% của thị trường.

Đây là mức thấp nhất của lạm phát lõi Nhật Bản kể từ tháng 3/2022.

Nguyên nhân chính khiến lạm phát giảm là nhờ các chương trình trợ cấp nhiên liệu và giáo dục của Chính phủ Nhật Bản.

Riêng nhóm giáo dục giảm tới 10,6%, qua đó góp phần kéo giảm lạm phát dịch vụ và bù đắp cho mức tăng giá ở nhiều mặt hàng khác như thực phẩm.

CPI toàn phần tiếp tục dưới mục tiêu của BOJ

Dữ liệu cũng cho thấy CPI toàn phần của Nhật Bản tăng 1,4% trong tháng 4, thấp hơn mức tăng 1,5% của tháng trước.

Đây là tháng thứ tư liên tiếp lạm phát toàn phần duy trì dưới mục tiêu 2% của BOJ.

Trong khi đó, giá năng lượng tại Nhật Bản giảm 3,9% so với cùng kỳ năm trước nhờ các gói trợ cấp của chính phủ, dù mức giảm đã thu hẹp so với mức 5,7% của tháng 3.

Một chỉ số khác là CPI “lõi của lõi” – loại trừ cả thực phẩm và năng lượng – tăng 1,9%, giảm so với mức 2,4% của tháng trước.

BOJ thường xem đây là chỉ báo phản ánh sát nhất áp lực giá cả từ nhu cầu nội địa.

Giá dầu tăng có thể khiến lạm phát bật tăng trở lại

Dù lạm phát tháng 4 hạ nhiệt, nhiều chuyên gia cảnh báo áp lực giá cả tại Nhật Bản có thể sớm quay trở lại khi giá dầu thế giới tăng mạnh do xung đột tại Trung Đông.

Ông Abhijit Surya, chuyên gia kinh tế cấp cao khu vực châu Á – Thái Bình Dương của Capital Economics, nhận định áp lực lạm phát sẽ tăng trở lại trong thời gian tới.

Theo ông, BOJ nhiều khả năng sẽ tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ trong thời gian gần.

BOJ đứng trước bài toán khó về lãi suất

Nhật Bản hiện đang chịu tác động mạnh từ giá dầu tăng do phụ thuộc lớn vào năng lượng nhập khẩu.

Điều này khiến BOJ rơi vào thế khó:

• Nếu giữ nguyên lãi suất để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, lạm phát và đồng yên suy yếu có thể trở nên nghiêm trọng hơn.
• Nếu tăng lãi suất để kiềm chế lạm phát và hỗ trợ tỷ giá, nền kinh tế vốn còn mong manh sẽ chịu thêm áp lực.

Theo thị trường, BOJ nhiều khả năng sẽ nâng lãi suất từ 0,75% lên 1% trong cuộc họp chính sách ngày 15-16/6 tới.

Lạm phát bán buôn tăng mạnh nhất 3 năm

Áp lực lạm phát tại Nhật Bản cũng được phản ánh qua dữ liệu giá bán buôn.

Theo số liệu công bố tuần trước, lạm phát bán buôn tháng 4 tăng 4,9% – mức cao nhất trong vòng 3 năm.

Đây được xem là tín hiệu cho thấy chi phí đầu vào tăng mạnh có thể tiếp tục lan sang giá tiêu dùng trong thời gian tới.

Junko Koeda cho biết BOJ đang theo dõi sát tốc độ chuyển dịch từ lạm phát bán buôn sang lạm phát tiêu dùng để đánh giá thời điểm phù hợp cho các đợt tăng lãi suất tiếp theo.

Bà Koeda nhấn mạnh việc nâng lãi suất với tốc độ phù hợp là cần thiết nhằm kiểm soát rủi ro lạm phát, đồng thời hạn chế tác động tiêu cực tới nền kinh tế.

Giới đầu tư chờ tín hiệu từ Thống đốc Kazuo Ueda

Trước thềm cuộc họp tháng 6, thị trường sẽ đặc biệt chú ý bài phát biểu ngày 3/6 của Kazuo Ueda để tìm kiếm tín hiệu về hướng đi chính sách tiếp theo.

Trong cuộc họp tháng 4, BOJ đã nâng mạnh dự báo lạm phát lõi năm 2026 lên 2,8% từ mức 1,9% trước đó do tác động của giá dầu tăng và xu hướng doanh nghiệp chuyển chi phí sang người tiêu dùng.

Kinh tế Nhật vẫn cho thấy khả năng chống chịu

Dù đối mặt nhiều rủi ro từ giá năng lượng, kinh tế Nhật Bản vẫn đang thể hiện khả năng chống chịu khá tốt.

Theo dữ liệu mới công bố, GDP Nhật Bản trong quý 1/2026 tăng trưởng với tốc độ hàng năm 2,1%, chủ yếu nhờ xuất khẩu tăng mạnh.

Ông Andrew McCagg, nhà quản lý danh mục của Nomura Asset Management, nhận định cú sốc năng lượng có thể khiến lạm phát tại Nhật tăng trở lại trong những tháng tới.

Tuy nhiên, ông cho rằng Nhật Bản khác với nhiều nền kinh tế lớn khác khi mối lo lớn nhất của nước này vẫn là nguy cơ quay trở lại giảm phát, thay vì lạm phát mất kiểm soát.